โครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียนเพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ปีการศึกษา ๒๕๕๖ สพป.เลย เขต ๒

714100.jpg

การประเมินโครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียน เพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ปีการศึกษา 2556

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 สุภชัย จันปุ่ม

ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ที่มาของความสำเร็จ

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานมีนโยบายส่งเสริมสนับสนุนการจัดกิจกรรมให้นักเรียนมีความเป็นเลิศทางวิชาการ มีสุนทรียภาพด้านดนตรี กีฬา ศิลปะการแสดง รวมถึงการประดิษฐ์คิดค้นนวัตกรรมใหม่ๆ เพื่อเตรียมความพร้อมให้เด็กและเยาวชนเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศในอนาคต และให้เป็นผู้ถึงพร้อมด้วยคุณลักษณะที่พึงประสงค์ จึงกำหนดให้จัดงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนเป็นประจำต่อเนื่องทุกปี เพื่อเป็นเวทีให้นักเรียนแสดงออกถึงความสามารถของตนเองอย่างอิสระและสร้างสรรค์ ใช้กิจกรรมเป็นสื่อเพื่อการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม เสริมสร้างวิถีประชาธิปไตย และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามหลักสูตร และการสร้างภูมิคุ้มกันภัยยาเสพติด โดยจัดเวทีการประกวดแข่งขันทักษะทั้งระดับโรงเรียน ระดับเขตพื้นที่การศึกษา ระดับภูมิภาค และระดับชาติ

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ในฐานะเป็นหน่วยงานหลักในการจัดการศึกษาแก่เด็กและเยาวชนให้มีคุณลักษณะที่พึงประสงค์ จึงได้จัดกิจกรรมประกวดและแข่งขันทักษะทางวิชาการศิลปหัตถกรรมนักเรียนเป็นประจำทุกปี เพื่อสนองนโยบายสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานดังกล่าว และเพื่อสร้างโอกาสให้แก่เด็กและเยาวชนได้แสดงออกซึ่งศักยภาพและสุนทรียภาพ กิจกรรมสร้างสรรค์ ตลอดจนสนับสนุนส่งเสริมให้ครูและบุคลากรทางการศึกษาได้ใช้ความรู้ ความสามารถในการพัฒนาการเรียนการสอนอย่างเต็มความสามารถ โดยกำหนดจัดการแข่งขันทักษะทางวิชาการ 8 กลุ่มสาระการเรียนรู้ กิจกรรมปฐมวัย และกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน กิจกรรมการศึกษาพิเศษ ในระดับเขตพื้นที่การศึกษา เพื่อคัดเลือกตัวแทนเข้าร่วมการแข่งขันระดับภาคและระดับประเทศต่อไป

แต่จากสถิติการส่งนักเรียนเข้าร่วมการแข่งขันของโรงเรียนในสังกัด พบว่าโรงเรียนสมัครเข้าร่วมการแข่งขันน้อย ทั้งนี้ จากการสอบถามผู้บริหารโรงเรียนและครูผู้รับผิดชอบ พบว่า การส่งนักเรียนเข้าร่วมกิจกรรมเป็นภาระของครูในการเตรียมพร้อมนักเรียน และหากได้เป็นตัวแทนระดับเขตพื้นที่การศึกษายิ่งเป็นการเพิ่มภาระให้แก่โรงเรียน ทั้งด้านงบประมาณและการดูแลนักเรียน ตั้งแต่การฝึกซ้อม การเดินทางเข้าร่วมการแข่งขัน จึงเป็นเหตุผลที่สำคัญของการไม่เข้าร่วมการแข่งขัน หรือส่งเข้าร่วมบางรายการตามนโยบายเท่านั้น แต่ไม่คาดหวังรางวัลชนะเลิศจากการแข่งขัน นอกจากนี้ผลการแข่งขันงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ประจำปีการศึกษา 2555 ยังไม่บรรลุตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ (สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2, 2555) จากสารสนเทศดังกล่าวเป็นสิ่งที่สะท้อนให้เห็นถึงข้อบกพร่องของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ในการสร้างความตระหนักให้แก่ครูและผู้บริหารโรงเรียน การส่งเสริมสนับสนุนโรงเรียนที่เป็นตัวแทนเขตพื้นที่การศึกษา รวมถึงการพัฒนาศักยภาพผู้เรียนให้มีความสามารถในการแข่งขัน ดังนั้น สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 จึงจัดทำโครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียน เพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน โดยมีวัตถุประสงค์ ดังนี้ 1) เพื่อส่งเสริมให้โรงเรียนส่งนักเรียนเข้าร่วมแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน 2) เพื่อจัดระบบการพัฒนาศักยภาพนักเรียนในการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียนทุกระดับ และ 3) เพื่อพัฒนาศักยภาพนักเรียนในการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ในระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือและระดับชาติ รวมทั้งเป็นการสร้างความตระหนักให้ครูและผู้บริหารโรงเรียนในการพัฒนาศักยภาพผู้เรียนผ่านกิจกรรมต่างๆ อย่างเป็นรูปธรรม เส้นทางสู่ความสำเร็จ

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 กำหนดเป้าหมายสำคัญ คือ จำนวนเหรียญทองในการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือและระดับชาติต้องเพิ่มสูงขึ้น โดยได้กำหนดแนวทางในการเตรียมความพร้อมและพัฒนาศักยภาพของนักเรียนสู่การแข่งขัน คือ

• กำหนดนโยบายและเป้าหมายการดำเนินงาน “หนึ่งโรงเรียน หนึ่งเหรียญทอง” “หนึ่งครู หนึ่งกิจกรรม” และ“หนึ่งนักเรียน หนึ่งกิจกรรม”

• จัดกิจกรรม “สพป.เลย 2 พบเพื่อนครู” เพื่อประชุมมอบนโยบาย สร้างความตระหนัก และชี้แจงแนวทางในการดำเนินงานตามนโยบายและเป้าหมายที่กำหนด

• จัดการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับเขตพื้นที่การศึกษา โดยให้ความสำคัญกับการแต่งตั้งคณะกรรมการที่มาจากหน่วยงานภายนอก เพื่อคัดเลือกนักเรียนอันเป็นตัวแทนของเขตพื้นที่การศึกษาที่เหมาะสมที่สุด • กิจกรรม “นิเทศเต็มพิกัด” โดยมอบหมายรองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและศึกษานิเทศก์ กำกับ ติดตาม และช่วยเหลือแนะนำการพัฒนานักเรียนสู่ความเป็นเลิศ

• เพิ่มพูนศักยภาพและเสริมสร้างความมั่นใจให้กับนักเรียน โดยจัดทีมครูเก่งออกไปช่วยเหลือแนะนำและเตรียมความพร้อมนักเรียน (Mobile Tutor) เพื่อพัฒนาศักยภาพนักเรียนในการแข่งขันในระดับภูมิภาคและระดับชาติ • สร้างขวัญและกำลังใจแก่ครูและนักเรียนที่เป็นตัวแทนเข้าแข่งขันในระดับภูมิภาค โดยจัดงานรวมพลคนเก่ง (ตุ้มโฮมเด็กเก่ง เลย 2) ให้นักเรียนได้แสดงออกถึงศักยภาพ และมอบหมวกเกียรติยศให้กับนักเรียนที่เป็นตัวแทนเขตพื้นที่การศึกษา • มอบหมายรองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและศึกษานิเทศก์ทำหน้าที่อำนวยความสะดวกและดูแลช่วยเหลือ รวมทั้งให้กำลังใจนักเรียนที่สนามการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือและระดับชาติ • ประกาศเกียรติคุณภายหลังความสำเร็จ ได้แก่ การมอบป้ายเกียรติยศ มอบรางวัลและเกียรติบัตรให้แก่ ผู้บริหาร ครู และนักเรียนในงาน “เกียรติยศแห่งเรา ชาวเลย 2” การตรวจสอบความสำเร็จของการดำเนินงาน

การประเมินโครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียน เพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ในครั้งนี้ ใช้รูปแบบการประเมิน CIPP Model ตามแนวคิดของ Stufflebeam (1971) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินบริบทของโครงการ 2) ประเมินปัจจัยเบื้องต้นของโครงการ 3) ประเมินกระบวนการดำเนินงานตามโครงการ 4) ประเมินผลผลิตของโครงการ และ 5) ประเมินความพึงพอใจที่มีต่อโครงการ ใช้วิธีวิทยาในการประเมินเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากแหล่งเอกสารและแหล่งบุคคล ได้แก่ ผู้ปฏิบัติงานในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา จำนวน 15 คน คณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษา จำนวน 3 คน ผู้บริหารโรงเรียน จำนวน 33 คน ครูผู้สอน จำนวน 263 คน และนักเรียนที่เข้าร่วมโครงการ ปีการศึกษา 2556 จำนวน 271 คน เครื่องมือที่ใช้ในการประเมินเป็นแบบสอบถามชนิดมาตราส่วนประมาณค่า จำนวน 6 ฉบับ แบบบันทึกข้อมูลผลการดำเนินงานโครงการ จำนวน 1 ฉบับ และแบบบันทึกการศึกษาเอกสาร จำนวน 1 ฉบับ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยการหาค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยการวิเคราะห์เนื้อหา

ความสำเร็จของการดำเนินงาน

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ได้รับรางวัลจากการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน ระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ประจำปี 2556 อันดับที่ 9 โดยได้รับรางวัลเหรียญทอง จำนวน 149 เหรียญ (เพิ่มสูงขึ้นจากปีการศึกษา 2555 ร้อยละ 50.51) และเป็นตัวแทนเข้าแข่งขันระดับประเทศ 20 กิจกรรม (เพิ่มสูงขึ้นจากปีการศึกษา 2555 ร้อยละ 100) ทั้งนี้ มีผลการประเมินโครงการ ดังนี้

1. ผลการประเมินบริบทของโครงการ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ โครงการมีความสอดคล้องกับวิสัยทัศน์ของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา นอกจากนี้ผลการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ ยังพบว่า โครงการมีความสอดคล้องกับนโยบายของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน วิสัยทัศน์ และแผนปฏิบัติการของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา และสอดคล้องกับปัญหาและข้อเสนอแนะในรายงานผลการดำเนินงานประจำปีของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ที่แสดงถึงสภาพ ปัญหาและความต้องการจำเป็นด้านการพัฒนาศักยภาพนักเรียนให้มีความพร้อมในการแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียนมากยิ่งขึ้น แสดงว่าสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ควรจัดทำโครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียนเพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียน

2. ผลการประเมินปัจจัยเบื้องต้นของโครงการ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือ บุคลากรและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องตระหนักและเห็นความสำคัญในการดำเนินโครงการ แสดงว่าสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 มีความพร้อมด้านปัจจัยเบื้องต้นของโครงการจึงสามารถดำเนินโครงการได้

3. ผลการประเมินกระบวนการดำเนินงานของโครงการ โดยภาพรวมมีการดำเนินการอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ มีการแต่งตั้งคณะกรรมการดำเนินงานตามโครงการ และกำหนดบทบาทหน้าที่ได้อย่างชัดเจนและเหมาะสม แสดงว่าสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 มีการดำเนินงานโครงการบรรลุตามแผนโครงการจึงสามารถดำเนินโครงการต่อได้

4. ผลการประเมินผลผลิตของโครงการ ตามตัวชี้วัดด้านจำนวนโรงเรียน จำนวนนักเรียนที่เข้าร่วมแข่งขันและจำนวนเหรียญทองที่ได้รับจากการแข่งขันงานศิลปหัตถกรรมนักเรียน ระดับภาคตะวันออกเฉียงเหนือและระดับชาติ พบว่า ปีการศึกษา 2556 เพิ่มขึ้นจากปีการศึกษา 2555 ทุกตัวชี้วัด ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด ส่วนตัวชี้วัดด้านศักยภาพนักเรียน พบว่า ศักยภาพของนักเรียนที่เข้าร่วมโครงการ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณารายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ นักเรียนใช้ความรู้ความสามารถ และทักษะอย่างเต็มที่ในการแข่งขันงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับภูมิภาคและระดับชาติ แสดงว่า สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 ประสบความสำเร็จในการดำเนินโครงการ

5. ผลการประเมินความพึงพอใจที่มีต่อโครงการโดยภาพรวม ผู้ปฏิบัติงานในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ผู้บริหารโรงเรียน ครูผู้สอนและคณะกรรมการเขตพื้นที่การศึกษา มีความพึงพอใจต่อโครงการอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ มีความพึงพอใจต่อการมีส่วนร่วมของนักเรียน ส่วนความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อโครงการ โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก ซึ่งผ่านเกณฑ์การประเมินตามที่กำหนด เมื่อพิจารณาเป็นรายข้อ พบว่า ข้อที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุด คือ นักเรียนมีความพึงพอใจต่อภาพรวมในการจัดกิจกรรมพัฒนาศักยภาพนักเรียน

จากผลการประเมินด้านบริบท ด้านปัจจัยนำเข้า ด้านกระบวนการดำเนินงาน ด้านผลผลิตของโครงการและผลการประเมินความพึงพอใจดังกล่าวข้างต้น เป็นสารสนเทศที่สะท้อนให้เห็นว่า สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2 มีความพร้อมด้านบริบท ด้านปัจจัยนำเข้า มีกระบวนการดำเนินงานบรรลุตามแผนโครงการ ประสบความสำเร็จในการดำเนินโครงการ โดยผู้เกี่ยวข้องมีความพึงพอใจต่อการดำเนินโครงการ ดังนั้น จึงควรดำเนินโครงการพัฒนาศักยภาพนักเรียนเพื่อแข่งขันศิลปหัตถกรรมนักเรียนต่อในปีการศึกษาต่อไป รายการอ้างอิง

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2. (2555). รายงานการประเมินคุณภาพการศึกษา

ขั้นพื้นฐาน ปีการศึกษา 2555. กลุ่มนิเทศ ติดตามและประเมินผลการศึกษา สำนักงานเขต

พื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2.

16 กุมภาพันธ์ 2558

ขอบคุณแหล่งข้อมูล: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ

Advertisements
%d bloggers like this: